کاربردها و ساختار تکنولوژی KNX

تکنولوژی کانکس يا KNX (که اين حروف مخفف کلمه‌ی Konnex هستند) یکی از محبو‌ب‌ترین استانداردهای جهانی برای پياده‌سازی سیستم هوشمندسازی ساختمان‌ها با حدود دو دهه قدمت است. اين تکنولوژی در آغاز با عنوان EIB (اين حروف سرنام عبارت European Installation Bus هستند) شناخته می‌شد. پروتکل عملياتی کانکس با اين روی‌کرد آماده شده که مدارهای قدرت و فرمان را از يک‌ديگر تفکيک می‌کند و اتوماسیون خانگی و ساختمانی با استفاده از سوئيچينگ الکترونيک اعمال می‌شود.

مزايا

اجرای پروتکل کانکس در يک پروژه مزايای زيادی در بر دارد. یکی از دلایل محبوبیت این پروتکل مشتری محور بودن آن است، به طوری که با استفاده از آن می‌توان گستره‌ی متنوعی از درخواست‌های کاربران مانند کنترل از راه دور سیستم‌های تهويه، پخش صدا و ويدئو، حس‌گرهای حرکتی، تنظیم پرده‌ها و روشنایی را پشتی‌بانی کرد. این استاندارد یک ارتباط ساده بین تمام اجزاء سيستم‌های تحت کنترل برقرار می‌کند و پياده‌سازی آن بدون پيچيدگی امکان‌پذير است. از نظر کاربردی، اين راه حل بسيار کاربرپسند است و باعث صرفه‌جویی قابل توجه در مصرف انرژی می‌شود. مزيت ديگر اين روی‌کرد، باز بودن استاندارد کانکس است که با توجه به آن، هر کسی می‌تواند با روی‌کرد اختصاصی خود آن را توسعه دهد. هم‌چنين، عدم وابستگی به سخت‌افزار يک امتياز مهم ديگر است، چندان که بيش از سیصد شرکت عضو انجمن جهانی کانکس حدود ۸۵۰۰ محصول مختلف مبتنی بر اين تکنولوژی و پروتکل تا سال ۲۰۱۵ به بازار ارائه کرده‌اند.

نکته‌ی عملياتی قابل اعتنا اين که، علاوه بر امکان نصب تجهیزات کانکس در ساختمان‌های صنعتی و تجاری در حال احداث، می‌توان اين راه حل را در ساختمان‌های قدیمی نیز به اجرا در آورد و حتا در اماکنی که سیم‌کشی مجدد امکان‌پذير نيست، می‌توان اين تکنولوژی را به صورت بی‌سیم به منظور انتقال داده‌ها به کار گرفت.

زيرساخت، ساختار و نحوه‌ی عمل‌کرد

اجزاء يک سامانه‌ی کانکس شامل منبع تغذیه، گذرگاه‌ها، عمل‌گرها و حس‌گرهاست. منبع تغذیه برق گذرگاه و ساير اجزاء را تأمين می‌کند. گذرگاه مسير انتقال اطلاعات است.

فرمان‌هايی که در سیستم صادر می‌شوند، وابسته به عمل‌کرد حس‌گرهايی مانند زمان‌سنج‌ها و ترموستات‌ها هستند. حسگرها بروز اتفاق‌ها را در ساختمان تشخيص می‌دهند، مثلا وقتی شخصی کليدی را می‌زند یا در محل حرکت می‌کند و یا دمای محيط از حد مناسب و تنظیم‌‌شده کم‌تر یا بیش‌تر می‌شود. در نتيجه، حس‌گرها بسته‌های اطلاعاتی متناظر با اين اتفاق‌ها را از طريق گذرگاه انتقال KNX پخش می‌کنند و ادواتی که گيرنده‌ی بسته‌های اطلاعاتی‌اند، با توجه به برنامه‌ی عمل‌کردی‌شان، دستور لازم را صادر می‌کنند.

نمونه‌ی واحد دروازه (gateway) و واسط (interface) در ساختار KNX (اين قطعات محصول شرکت لايتک هستند.)

تجهيزات کنترل روشنایی، سرمایش و گرمایش، کنترل پرده‌ها و ديگر رله‌هایی که فرمان‌ها را اجرا می‌کنند، در مجموعه‌ی عمل‌گرها دسته‌بندی می‌شوند. عمل‌گرها اطلاعات ارسال‌شده را دریافت می‌کنند و در واکنش به آن‌ها يک فعاليت را سر و سامان می‌دهند. این اطلاعات میتواند منجر به صدور فرمان تنظيم وضعیت پرده، تنظيم شدت روشنايی و کنترل سیستم سرمایشی و گرمایشی و مانند اين‌ها شود. انتخاب عمل‌گرها با توجه به کاربرد مورد نظر انجام می‌شود. علاوه بر ضرورت ايجاد اتصال بين عمل‌گر و گذرگاه، لازم است از يک واحد عملياتی که مجهز به برنامه‌ی کاربردی‌ست بهره گرفت. برنامه‌ی کاربردی مد نظر با کمک يک واسط ارتباطی که به گذرگاه‌ها دسترسی دارد، روی واحد عملياتی نصب و بارگذاری می‌شود.

انواع کابل‌های زوج سيم کانکس که هم برای تغذيه‌ی الکتريکی اجزاء سيستم به کار برده می‌شوند هم برای انتقال اطلاعات و فرمان‌ها

گذرگاه کانکس تمام اجزاء سيستم را به یک‌دیگر متصل می‌کند. يکی از متداول‌ترين بسترهای گذرگاهی زوج سیم‌هايی هستند که درون یک پوشش عایق قرار دارند و تا ۲۵۰۰ ولت را تحمل می‌کنند. در سیستم کانکس با استفاده از یک زوج سیم هم انتقال برق مستقيم برای تغذيه‌ی اجزاء هم انتقال اطلاعات صورت می‌پذيرد. روش دیگری که می‌توان با اتکا به آن سیستم کانکس را پیاده‌سازی کرد، استفاده از تکنولوژی خطوط انتقال نيرو در ساختمان است. وقتی امکان سيم‌کشی وجود نداشته باشد يا در محيط‌های وسيع و دور از دست‌رس، با استفاده از فرکانس‌های رادیویی و ارتباطات بی‌سيم می‌توان اين روی‌کرد را به اجرا در آورد.

, , , , ,

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Fill out this field
Fill out this field
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.
You need to agree with the terms to proceed

فهرست